Stefan Żeromski , pseudonimy Maurycy Zych, Józef Katerla i Stefan Iksmoreż. Urodził się 14 października 1864 roku w Strawczynie koło Kielc pod Ówczesnym zaborem rosyjskim (zmarł w Warszawie 20 listopada 1925), prozaik, dramatopisarz, publicysta. Pochodził z rodziny szlacheckiej. Lata szkolne (1876-1887) spędził w Kielcach, a studia w Instytucie Weterynaryjnym w Warszawie, które niestety przerwał z braku środków do życia. Następnie pracował jako guwerner w dworach szlacheckich, m.in. w Nałęczowie. Chory na gruźlicę, wyjechał w 1892 roku do Szwajcarii, gdzie pełnił Funkcję zastępcy bibliotekarza Polskiego Muzeum Narodowego w Rapperswilu. To doświadczenie pozwoliło mu tak naturalistycznie opisywać szwajcarskie krajobrazy w opowiadaniu "O żołnierzu tułaczu". Po powrocie ze Szwajcarii pracował w Bibliotece Ordynacji Zamoyskich w Warszawie. Zmuszony do opuszczenia zaboru rosyjskiego, przeniósł się do Galicji, a w 1909 wyjechał do Paryża, od 1913 w Zakopanem. W roku 1918 organizator polskiej władzy państwowej na Podhalu, prezydent tzw. Republiki Zakopiańskiej. Od 1919 roku przebywa w Warszawie. Inicjator projektu Akademii Literatury, współzałożyciel i prezes (1920) Związku Zawodowego Literatów Polskich, założyciel Straży Piśmiennictwa Polskiego i polskiego PEN-Clubu (1924). Przyczynił się do powstania Towarzystwa Przyjaciół Pomorza (1920), uczestniczył w akcji plebiscytowej na Mazurach. W dowód uznania dla zasług otrzymał mieszkanie na Zamku Królewskim w Warszawie. W 1924 roku kandydował do Nagrody Nobla, ale jej nie otrzymał, głównie z powodu kampanii niemieckiej po opublikowaniu tomu Wiatr od morza (1922). Twórczość - Zbiory prozy: Opowiadania opublikowane pod pseudonimem Maurycy Zych (1895, m.in. Doktor Piotr, Siłaczka) oraz Rozdziobią nas kruki, wrony... (1895) nawiązujące do powstania styczniowego; - Utwory powieściowe (1898, dłuższe opowiadania, np. O żołnierzu tułaczu, Promień); - Powieści społeczno-obyczajowe: Syzyfowe prace (1897), Ludzie bezdomni (tom 1-2, 1899, z datą 1900); - Napisana w 1904 roku wielka powieść historyczna z okresu wojen napoleońskich Popioły ustaliła ostatecznie reputacje Żeromskiego (tom 1-4, 1904) oraz "klechda" z czasów powstania styczniowego Wierna rzeka (1912); - Podejmując tematykę historyczną, Żeromski nawiązywał do problemów współczesności, np. w utworach: Powieść o Udałym Walgierzu (Chimera 1905), Sen o szpadzie (1905), Echa leśne (1905), Nagi bruk (1906), Nokturn (1907), Słowo o bandosie (1908), Duma o hetmanie (1908), a także w tragedii Sułkowski (1910); - Tematykę współczesną podjął w powieściach: Dzieje grzechu (tom 1-2, 1908), Uroda życia (1912), Przedwiośnie (1924, z datą 1925), w trylogii Walka z szatanem (1916-1919) oraz dramatach: Róża (1909), Turoń (1923), Uciekła mi przepióreczka (1924). Poematy prozą: Wisła (1918), Międzymorze (1923), Puszcza jodłowa (1925). - Proza publicystyczna m.in.: Początek świata pracy (1919), Snobizm i Postęp (1923); - Według utworów Żeromskiego zrealizowano także Filmy: Dzieje grzechu, Uroda życia, Wierna rzeka, Przedwiośnie, Ponad śnieg i Wiatr od morza. W 80 rocznicę śmierci pisarza (20 listopada 1925 r.) w Nałęczowie odbyła się premiera filmu pt. "Stefana Żeromskiego dusza rozdarta" autorstwa Lucyny Smolińskiej i Mieczysława Sroki.